Dubbelinterview met Noortje Palmers & Dries Luyten
Voor de expo 'Alles van waarde' fotografeerden Noortje Palmers en Dries Luyten meer dan 1.000 mensen die gepassioneerd met erfgoed bezig zijn. Een interview met de fotografen.
Het MAS bewaart een bijzondere verzameling foto’s. Het zijn stiekeme beelden van Antwerpen tijdens de Tweede Wereldoorlog. Achter de lens stond Louis Pighini, in zijn vrije tijd sluikfotograaf. In de expo ‘Stad in oorlog’ krijgen zijn foto’s een prominente plaats.
"Het behoorde eerst mijn moeder toe, jouw grootmoeder, die het op haar beurt weer kreeg van haar eigen moeder," legt mijn tante uit. "Ik geef het aan jou, om de traditie verder te zetten."
In de Antwerpse haven werkten alle bruggen, sluizen en havenkranen op perswater. Dat veranderde in 1907, toen elektrische walkranen hun intrede deden op de Antwerpse kaaien. Deze Luikse kraan was een van de eerste en stond opgesteld bij het Albertdok.
Vier kranen met vernieuwende technologie werden in 1931 opgesteld aan de zuidkaaien van de Verbindingsgeul. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werden verschillende kranen opgeëist en weggevoerd door de bezetter. Na de oorlog werd deze kraan gevonden in het Duitse Lübeck en terug naar Antwerpen gebracht.
Een topkraan kan haar reikwijdte aanpassen tijdens het laden en lossen. Constructeurs experimenteerden met allerlei mechanismen om ervoor te zorgen dat de last tijdens die opbeweging op dezelfde hoogte blijft. Deze kraan stond samen met de ‘schroefkranen’ en de ‘mussenbekken’ aan het Derde Havendok.
Deze kraan heeft een scharnierende uithouder aan het uiteinde van de giek, waardoor de last tijdens het toppen op dezelfde hoogte bleef. Een Brits patent, uitgevoerd door Belgische bouwer Cockerill. De Antwerpse kraandrijvers noemden het de ‘mussenbek’.
De IA-kranen hebben een dubbele giek, om ervoor te zorgen dat de last tijdens de topbeweging op dezelfde hoogte blijft. Deze mastodonten stonden niet meer op het standaard 5-meterspoor. Een breder spoor was nodig om deze geweldig zware kranen voldoende stabiliteit te geven.
Boomse Metaalwerken kreeg een bestelling van 22 walkranen op 17 november 1959. Eenentwintig kranen van het type KB werden gevoed op 550 volt gelijkspanning. Ze begonnen hun carrière als 5-tonners onder de kenletters KB, maar later werd de nominale last opgevoerd naar 6 ton. Vanaf dan kregen ze de kenletters KD.
De MAS-collectie bevat een aantal prachtige glasramen uit de 15de, 16de en 17de eeuw. Twee van de zeldzame gave voorbeelden zijn erkend als Vlaams topstuk: vrij grote ramen met gebrandschilderd glas uit ca. 1600 met de afbeelding van het Mystieke Huwelijk van Christus.