Antwerps redezicht en scheepsmodellen van Robert Mols
De Antwerpse havenwerkgeversorganisatie CEPA kondigde met een expo over Robert Mols een structurele samenwerking met de Vrienden van het Nieuw Scheepvaartmuseum aan. Een gedetailleerd Antwerps redezicht en scheepsmodellen toegeschreven aan Mols waren de blikvangers uit de MAS-collectie. Dit was de eerste tentoonstelling na Mols' dood die volledig aan zijn oeuvre gewijd is. De expo liep tot eind december 2025 in Zaal Anker van CEPA.
In de ban van goud
De expo 'In de ban van goud' liep van 21 december 2024 tot 26 oktober 2025 in het Wereldmuseum te Leiden. Het MAS leende een achttal gouden objecten uit, allemaal afkomstig uit de Paul & Dora Janssen-Arts collectie. De tentoonstelling belichtte de rol van goud binnenin meerdere culturen van over de hele wereld.
Vinland saga
Het MAS bruikleende enkele objecten uit de archeologische Hasse-collectie en uit de maritieme verzameling voor de expo 'Vinland Saga' in Manderen-Ritzing (Frankrijk). Dat was een tentoonstelling die hedendaagse manga’s verenigde met historische stukken uit diverse collecties. De expo liep van 5 april tot 31 oktober 2025.
Fêtes & célébrations flamandes te Lille
De Noord-Franse stad Lille behoorde tot 1667 tot de Zuidelijke Nederlanden. Die verbondenheid met de Nederlanden werd er in de kijker gezet met de expo Fêtes & célébrations flamandes. Brueghel, Rubens, Jordaens in het Palais des Beaux-Arts. Het MAS bruikleende voor deze expo enkele belangrijke stukken over de Antwerpse Ommegang, en het schilderij De Spaanse Furie. De expo sloot de deuren op 1 september 2025.
De bekering van Saulus naar musuem Krona (Nederland)
Het topstuk ‘De bekering van Saulus (Paulus) op weg naar Damascus’, een veelkleurig tegelpaneel uit 1547, was tijdelijk te bewonderen in Nederland. Tot 16 maart 2025 maakte het er deel uit van de tentoonstelling ‘Uit het paradijs’ in het museum Krona in Uden.
Sarvavid in het Rubin Museum of Art
Het MAS bewaart een unieke schilderingenreeks die de meditatie op de Sarvavid Vairocana-mandala in beeld brengt, stap voor stap (AE.1977.0026). Sarvavid is de belangrijkste van de vijf ‘Dhyani-boeddha’s’ of meditatieve boeddha’s in het Tibetaanse boeddhisme. Negen schilderingen uit de Sarvavidreeks - die 54 miniaturen telt - waren van 17 maart 2023 tot 14 januari 2024 te zien in het Rubin Museum of Art in New York.
Lees meer
Egyptische oudheden naar Waterloo
Een kleine selectie cultuurvoorwerpen uit de Egyptische Oudheid vond tijdelijk zijn plaats in het Wellington Museum te Waterloo. Een tijdelijke tentoonstelling toonde welke invloed het land van de farao’s eeuwenlang had op het Europese publiek en op Napoleon Bonaparte. Het MAS leende voor deze expo tien voorwerpen uit. Ze waren er te zien van juni 2023 tot januari 2024.
Lees meer
Sacrale monsters naar Treignes
Het MAS leende negen objecten uit de collectie ‘Egyptische oudheden’ uit voor de tijdelijke tentoonstelling ‘Monstres sacrés. Les hybrides de la Préhistoire à l’Antiquité’ in het Musée du Malgré-Tout. Deze expo presenteerde hybridische cultuurvoorwerpen uit het oude Mesopotamië, Nabije oosten, Egypte, Rome, Griekenland en de Keltische wereld. De objecten werden er tentoongesteld van 21 mei tot 13 november 2022.
Lees meer
Afrikaanse topstukken naar Amerika
Het MAS gaf acht bijzondere Afrikaanse cultuurvoorwerpen in bruikleen voor 'The Language of Beauty in African Art', een tentoonstelling die eerst in Texas (03.04 - 31.07.2022) en daarna in Chicago (20.11.2022 - 27.02.2023) te bezoeken was. De tentoonstelling presenteerde meer dan tweehonderd Afrikaanse maskers, sculpturen en prestigevoorwerpen. De bruiklenen waren afkomstig uit Europese en Amerikaanse openbare en particuliere verzamelingen.
Lees meer
Precolumbiaanse kunst naar Mons
Op 9 oktober 2021 opende in het Beaux-Arts Museum in Mons een grote tentoonstelling gewijd aan de Colombiaanse kunstenaar Fernando Botero. In zijn vroege werk is de precolumbiaanse kunst van grote invloed, in het bijzonder het pre-Spaanse aardewerk en beeldhouwwerk uit Colombia. Voor deze expo leenden we 3 objecten uit.
Lees meer
Portret van Albrecht Dürer naar het Suermondt-Ludwig Museum in Aken
De prestigieuze tentoonstelling 'Dürer was hier. Een reis wordt legende' volgde de route die Dürer nam tijdens zijn reis naar de Nederlanden. De expo toonde werken die hij zelf onderweg maakte, werken van volgelingen en werken die later over de reis zijn gemaakt. We leenden een zandstenen buste uit voor de tentoonstelling die liep tot 24 oktober 2021.
Scaldis en Antverpia naar Paderborn
Van 24 juli tot 25 oktober 2020 werden in het Diözesanmuseum Paderborn de 2 bustes van de stroomgod Scaldis en stedenmaagd Antverpia uit de MAS-collectie tentoongesteld voor de expo 'Peter Paul Rubens und der Barock im Norden'. De 2 bustes zijn personificaties die de onlosmakelijke verbondenheid tussen de stad Antwerpen en de rivier Schelde verbeelden.
AIDS Memorial quilts
Het MAS gaf verschillende AIDS Memorial Quilts uit zijn collectie in bruikleen aan het Toneelhuis. Ze waren te zien in de hal van de Bourla tijdens de opvoeringen van het toneelstuk Angels in America (november 2019 - februari 2020). Quilts speelden vanaf 1987 een belangrijke rol bij de herdenking van aidsslachtoffers in Europa en de Verenigde Staten. Ze hielpen ook om aids uit de taboesfeer te halen.
Afro-Portugees ivoren tafelsiervat
In december 2018 heropende het Afrikamuseum zijn deuren voor het publiek, na ruim vijf jaren van sluiting en renovatie. Voor de permanente zaal gewijd aan de koloniale geschiedenis werd het unieke ivoren Afro-Portugees zoutvat uit het MAS in langdurige bruikleen gegeven. Het vakkundig gesneden tafelsiervat, wellicht voor peper en zout, werd gemaakt in het begin van de 16e eeuw in het koninkrijk Benin in opdracht van de Portugezen. De combinatie van de Europese vormentaal en de Afrikaanse iconografie toont hoe de ivoorsnijders uit Benin inspeelden op de Europese smaak. Het pronkstuk uit het MAS is een van de oudste nog bewaarde dubbele ivoren siervaten in Edo-Portugese stijl.
Ijzeren Afrikaanse kunstwerken
Uit de Afrikacollectie van het MAS werden drie bijzondere ijzeren kunstwerken geselecteerd voor een prestigieuze reizende tentoonstelling Striking Iron. The Art of African Blacksmiths, georganiseerd door het Fowler Museum. De expo toonde 225 verschillende Afrikaanse kunstwerken en legde hierbij een bijzondere focus op eeuwenoude technieken van metaalbewerking, meer specifiek ijzeren objecten uit de archeologische tot hedendaagse periode.
Behalve een smeedijzeren beeldje met de wenkende handen (AE.0773) ging het ook over een krachtbeeld (nkishi) met diadeem van ijzeren pijlpunten (AE.0720) en een speervormige ruilmunt (AE.1951.0001.0156)
De expo was te zien:
- Fowler Museum at UCLA, Los Angeles (3.06.2018 - 30.12.2018)
- National Museum of African Art, Smithsonian Institution, Washington (17.04.2019 - 20.10.2019)
- Frapper le Fer, Musée du Quai Branly, Parijs (18.11.2019 - 29.03.2020)
Lees het artikel “
Striking Iron” in het tijdschrift African Arts, Spring, 2018
Heliopolis. De Zonnestad
De tentoonstelling, georganiseerd door de Boghossianstichting, omvatte drie thematische onderdelen: de stad HELIOPOLIS in de tijd van de farao’s, in de Christelijke traditie en de nieuwe stad gesticht door Edouard Empain in 1905. De Boghossianstichting ijvert in haar programmatie telkens voor een toenadering en dialoog tussen Oosterse en Westerse culturen.
De Valk met dubbele rijkskroon van Opper- en Neder-Egypte (AV.1879.001.022) is een van de vijf objecten uit de collectie 'Egyptische Oudheden' van het MAS die uitgeleend werden. De Egyptische valkengod was onder meer een geliefd onderwerp in de productie van bronzen votiefbeelden in de Laatfaraonische periode. De roofvogel werd beschouwd als de manifestatie van de hemelgod Horus, die op aarde door niemand minder dan de farao zelf werd vertegenwoordigd.
De expo Heliopolis. De Zonnestad liep van 28 maart tot 18 augustus 2019 in Villa Empain te Brussel.
18e eeuwse meubels naar Roentgen Museum Neuwied (D)
De expo 'Schichten. Möbeldesign vom Klassizismus bis zur Moderne' (17 juni - 4 november 2018) bracht een treffend overzicht van de innovatieve meubelkunst van het einde van de 18de eeuw tot het modernisme.
Slechts een beperkt aantal meubelen in privé- en in museaal bezit kan met zekerheid aan Jean-Joseph Chapuis worden toegeschreven. Het MAS bezit er twee van: een tafel en een naaitafel. Naar aanleiding van deze overzichtstentoonstelling werden zij grondig gerestaureerd.
Samen met Michael Thonet (1796-1871) was de Belgische meubelmaker Jean-Joseph Chapuis (1765-1864) de eerste die gelaagd hout voor meubelproductie gebruikte. Vanaf de tweede helft van de 18de eeuw werd geëxperimenteerd met deze buigbare materiaalvorm die de modernistische meubelkunst van Marcel Breuer (Bauhaus) en Alvar Aalto aankondigde.
Allegorie van de heropbloei van Antwerpen na de overwinning van Alexander Farnese (1585)
Hans Vredeman de Vries’ schilderij van de Allegorie van de overgave van Antwerpen werd tentoongesteld in de internationale expo 'Frieden von der Antike bis Heute - Wege zum Friede' in Münster. Het was er een van de historische werken die de vrede verbeelden of de weg ernaartoe illustreren. Grote kunstenaars zoals Peter Paul Rubens, Eugène Delacroix, Käthe Kollwitz of Otto Dix waren er vertegenwoordigd.
Allen hanteren ze een karakteristieke methode om hun idee van de utopie van een geweldloze wereld in beeld te brengen. Vredeman de Vries’ doek is uniek door de talrijke symbolen en allegorieën die erop staan afgebeeld. Het verbeeldt het contrast tussen het politieke ideaalbeeld (de beloofde voorspoed) en de werkelijke effecten op de samenleving.
Het schilderij was te zien van 28 april tot 2 september 2018 in het LWL-Museum für Kunst und Kultur in Münster (D)
Schatten uit de MAS-scheepvaartcollectie
Het NAVIGO-Nationaal Visserijmuseum sloeg de handen in elkaar met het Museum aan de Stroom (MAS), het Abdijmuseum en het Vlaams Instituut van de Zee (VLIZ) om voor het eerst het verhaal van de visserij van de late middeleeuwen tot nu in beeld te brengen. De expo ging terug in de tijd en volgde het dynamisch, en soms ook woelig, verloop van de Vlaamse visserij. Vijf eeuwen geschiedenis op zee die via honderden objecten tot leven werd gebracht. Van bloeiend bedrijf, tot talrijke zeeoorlogen tot een sector in crisis…
‘Vissen in het verleden’ toonde zestiende-eeuwse kunstwerken en liet ze in dialoog gaan met schatten uit de scheepvaartcollectie van het MAS, het Abdijmuseum en het NAVIGO-museum. Zonder de allervroegste tijden te vergeten werd een intrigerend verhaal verteld van de ups en de downs van een bijna onbekende wereld: het leven op zee.
Vissen in het verleden. 500 jaar Vlaamse zeevisserij. Van 1 juli 2018 tot en met 6 januari 2019 in het NAVIGO-Nationaal Visserijmuseum
